Archivo de la etiqueta: Euskara

Ana Aierbe Barandiaran / Psikologian doktorea eta EHU/UPV ko irakasle titularra, Hezkuntza, Filosofia eta Antropologia Fakultatean

Ana Aierbe

Hezkuntzaren esparruan, interes handiko gaia izan da beti prestakuntza zientifiko-teknikoa eta humanistikoa bateratzeari buruzkoa. Gaiari heltzeko orduan, gaur egun faktore anitzen ondorioz azkar ematen ari diren gizarte-aldaketak hartu behar ditugu kontuan, prestatu nahi dugun pertsona-ereduaz gain, jakina. Zalantzarik gabe, aldaketa horien artean kultura mediatiko eta digitala nabarmentzen da, horretan murgilduta baikaude.

Mendebaldeko gizarteko belaunaldi gazteenak pantaila anitzeko inguruneetan garatzen ari dira eta horietan ikasten dute, “natibo digitalak” dira, trebezia handiz erabiltzen dituzte aparatu elektronikoak eta IKTak eta, aldi berean, beste modu batera ikasten eta eraikitzen dituzte beren balioak. Belaunaldi gazteenen artean, teknologia interaktiboak aldaketak eragiten ari dira gizarte-harremanetan, ezagutza eskuratzeko moduetan eta baita informazioa prozesatzean eta pentsaeran ere: informazioaren prozesatze paraleloa sustatzen dute, inprimatutako materialekin lotutako modalitate linealaren aurkakoa dena.Horren ondorioz, gazteenen artean “eraldatze kognitiboa” gertatzen da, eta ikaskuntzaren kontzepzioa eta irakasteko eta ikasteko moduak aldatu beharrean gaude; gainera, rol berriak dakarzkie irakasleei eta ikasleei.Baina, belaunaldien arteko “eten digitalaz” baino, gaur egungo “buru-etenaz” hitz egin beharko genuke (Small eta Vorgan, 2009); izan ere, informazioa prozesatzeko estiloak ezberdinak dira, eta baita buru-malgutasuna ere, teknologia jakin batzuen eraginpean jarrita egoteagatik. Nolanahi ere, aztertzekoa litzateke prozesamendu paralelo horrek pentsamendu narratibo eta paradigmatikoarekin edo logiko-zientifikoarekin (Bruner, 1980) duen harremana: lehenengoa lotuago dago norberaren esperientziarekin, balioekin, emozioekin eta identitatearen garapenarekin, eta bigarrena, berriz, teorien eta kontzeptu zientifikoen ikaskuntzarekin.

Sigue leyendo

Jose Javier Fdez. Altuna / Irakaslea

Jose Javier Fernandez AltunaHezkuntza eredu berri baten beharra dugu baina ez bakarrik kultura humanistikoa eta zientifikoaren arteko banaketa ezabatzeko baizik eta garaia, gizartea eta gizakia bera eten gabe aldatzen ari direlako. Azken hamarkadetan nahiz eta hezkuntza erreformak tamalez behin eta berriro eten gabe egin diren -azkenekoa LOMCE izenekoa-, gure hezkuntza eredua orain dela bi mendekoa da, non kultura humanistikoa eta zientziaren arteko banaketa egiteaz gain gehienetan hezkuntza gizakiaren formakuntza praktikoarekin, orokorrean, eta lanbideekin, zehazki, lotu izan da.

Eta gainera, ezagutza hau irakatsi eta ikasteko hezkuntza zatikatu egin izan da arlo desberdinak eta independenteak sortuz -batzuk zientifikoak eta besteak humanistikoak-, beraien artean harremanak saihestuz eta arlo hauetako bakoitzean irakatsi eta ikasi arteko prozesua norabide bakarrekoa bihurtuz, lehenengotik bigarrenera, elkarrekin trukaketa emankorrik sortzeko aukerarik eskaini gabe. Horregatik, kultura humanistikoa eta zientziaren arteko banaketa ezabatzeko egin behar den lehen gauza da hezkuntza sisteman eskaintzen den ezagutzaren antolakuntza aldatu eta orain arte erabili den arlo edota ikasgaietan oinarritutako zatiketa baztertu, alboratu, hesirik gabeko ezagutza proposatuz eta diziplinartekotasuna bultzatuz.

Sigue leyendo

Xabier Etxague Alcalde / Hezkuntza, Filosofia eta Antropologia Fakultatea (UPV/EHU)

Xabier EtxagueBazen behin Mendaur izeneko umetxo bat. Herri zoragarri bateko baserrian jaio zen. Umetxoak inguruko naturaren laztanak jasotzen zituen eta azkar eta erne hazten ari zen. Umea hazi ahala bi mintzo esnatu zitzaizkion bere baitan, mintzo gorria eta mintzo urdina. Mintzoek lotan ematen zuten denbora gehiena baina une larrietan ernatu egiten ziren eta umeari mintzatzen zitzaizkion zereginak agintzeko. Umeak normaltzat zituen bere baitan izaten ziren mintzoen arteko eztabaidak. Berarekin batera haziak ziren eta gizatasunaren ezaugarritzat zuen mintzoen izatea.  Berak nabaritua zuen zerbait garrantzitsu egin behar zuenean mintzoek gogor hitz egiten ziotela, eta, gainera, haien artean eztabaidatu egiten zutela. Sesioa zenbat eta luzeagoa, orduan eta nekagarriagoa izaten zen bere baitako hitz aspertu hura eta desatsegina bilakatzen zitzaion.

Sigue leyendo